Pracownie Kompas Jutra 2026-2029
Ruszył nowy program Pracownie Kompas Jutra, który potrwa do 31 grudnia 2029 roku. Szkoły podstawowe będą mogły otrzymać dofinansowanie na wyposażenie lub doposażenie pracowni przyrodniczych oraz pracowni do zajęć praktyczno-technicznych. Rządowy program Pracownie Kompas Jutra ma wspierać praktyczne nauczanie, realizację nowej podstawy programowej i rozwijanie sprawczości uczniów.
Na jaki problem odpowiada program?
Pracownie Kompas Jutra nie jest wyłącznie programem modernizacji szkolnego wyposażenia. Ma stanowić odpowiedź na dwa powiązane problemy: niedostateczne przygotowanie infrastruktury szkolnej do praktycznego nauczania oraz spadające zaangażowanie uczniów w edukację.
W badaniu „Infrastruktura oświatowa”, przeprowadzonym przez Ministerstwo Edukacji Narodowej w listopadzie 2025 r., aż 92% ankietowanych dyrektorów wskazało braki w wyposażeniu pracowni specjalistycznych. Pracownię biologiczną posiadało 49,5% badanych szkół podstawowych, a techniczną – zaledwie 20,7%. Jednocześnie 47,3% szkół zgłosiło potrzebę doposażenia pracowni w odpowiednie meble i sprzęt.
Program odnosi się również do wyników badań dotyczących samopoczucia i motywacji uczniów. Z przywołanych w dokumentacji danych wynika między innymi, że 40% czwartoklasistów nie lubi chodzić do szkoły, a 58% piętnastolatków uważa, że szkoła zrobiła niewiele, aby przygotować ich do dorosłego życia.
Co jest celem programu?
Głównym celem programu jest zapewnienie szkołom podstawowym i placówkom doskonalenia nauczycieli nowoczesnego sprzętu, narzędzi oraz pomocy dydaktycznych niezbędnych do realizacji zajęć przyrody i zajęć praktyczno-technicznych.
Program zakłada przy tym, że wyposażenie nie będzie narzucane szkołom w postaci jednego, obowiązkowego zestawu. Zakupy mają wynikać z rzeczywistych potrzeb danej placówki, rozpoznanych przez nauczycieli prowadzących zajęcia przyrodnicze i praktyczno-techniczne.
Kto może skorzystać ze wsparcia?
Formalnie o środki występują organy prowadzące szkoły podstawowe. Mogą to być:
- jednostki samorządu terytorialnego;
- osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego;
- osoby fizyczne prowadzące szkoły;
- minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego;
- Minister Sprawiedliwości.
Program obejmuje także jednostki samorządu terytorialnego prowadzące publiczne placówki doskonalenia nauczycieli. W ich przypadku wsparcie ma umożliwić zakup wyposażenia potrzebnego do prowadzenia szkoleń przygotowujących nauczycieli do realizacji nowych zajęć. Dofinansowanie dla placówek doskonalenia nauczycieli przewidziano wyłącznie w 2026 r.
Ile wynosi dofinansowanie?
Jedna szkoła podstawowa może ubiegać się o wsparcie w wysokości:
od 10 000 zł do 30 000 zł
Całkowita wartość planowanego zadania może przekroczyć 30 tys. zł, jednak kwota powyżej maksymalnego dofinansowania musi zostać pokryta ze środków własnych organu prowadzącego.
W przypadku jednostek samorządu terytorialnego, osób prawnych oraz osób fizycznych wkład własny musi wynosić co najmniej 20% całkowitego kosztu zadania. Nie jest to więc 20% przyznanej dotacji, ale 20%. wartości całego przedsięwzięcia. Z obowiązku wniesienia wkładu własnego zwolnieni są ministrowie prowadzący objęte programem szkoły.
Co będzie można kupić?
Dokumentacja programu zawiera obszerne wykazy przykładowego wyposażenia. W przypadku pracowni przyrodniczej są to między innymi:
- mikroskopy i preparaty mikroskopowe;
- modele anatomiczne;
- wyposażenie laboratoryjne;
- zestawy doświadczalne;
- mapy, globusy, kompasy i lornetki.
W pracowniach praktyczno-technicznych mogą znaleźć się między innymi narzędzia ręczne, urządzenia pomiarowe, zestawy konstrukcyjne, wyposażenie do obróbki różnych materiałów oraz pomoce wspierające projektowanie i rozwijanie umiejętności technicznych.
Co istotne, przedstawione listy mają charakter otwarty. Szkoła może zaplanować także zakup innych urządzeń lub pomocy, w tym wyposażenia elektronicznego i cyfrowego, jeżeli wynika to z przeprowadzonej diagnozy i jest zgodne z celami oraz treściami nowej podstawy programowej.
Nie tylko sprzęt, lecz także zmiana sposobu nauczania
Największym wyzwaniem programu może okazać się nie sam zakup wyposażenia, ale jego późniejsze wykorzystanie. Nowoczesna pracownia nie zmieni edukacji, jeżeli sprzęt pozostanie zamknięty w szafach lub będzie wykorzystywany jedynie okazjonalnie.
Program może przynieść oczekiwane rezultaty wtedy, gdy wyposażenie stanie się elementem codziennej pracy: eksperymentowania, projektowania, współpracy, uczenia się na błędach i rozwiązywania problemów. Dobrze przygotowane pracownie mają odciążyć nauczycieli w organizowaniu doświadczeń, zwiększyć atrakcyjność zajęć i umożliwić uczniom zdobywanie wiedzy poprzez działanie.
Chcesz wiedzieć więcej na temat Programu Pracowania Kompas Jutra? Odwiedź stronę:
